کسبوکارهای نوپا:جام جهانی ۲۰۲۶ به لحاظ اقتصادی یک “طلا”ی امن برای فیفا و اقتصاد آمریکای شمالی است. ترکیب برند قدرتمند فوتبال در سطح جهانی با ماشین تجاری بینظیر آمریکا، ابعاد درآمدی این رقابتها را به خارج از حوزه سنتی فوتبال برده و آن را با سوپربول (Super Bowl) و لیگ NBA رقابتپذیر کرده است. با توجه به عدم نیاز به سرمایهگذاریهای سنگین زیرساختی و گسترش تعداد بازیها، میتوان گفت جام جهانی ۲۰۲۶ سودآورترین و پایدارترین مدل مالی در تاریخ برگزاری این رقابتها خواهد بود.
جام جهانی ۲۰۲۶ که به میزبانی مشترک آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار میشود، نه تنها از نظر ورزشی، بلکه از منظر اقتصادی نیز یک رویداد بیسابقه محسوب میشود. گسترش تعداد تیمها از ۳۲ به ۴۸ تیم و افزایش مسابقات از ۶۴ به ۱۰۴ بازی، در کنار بازار عظیم مصرف در آمریکای شمالی، این تورنمنت را به پرسودترین رویداد تاریخ ورزش جهان تبدیل خواهد کرد. برآوردها حاکی از آن است که درآمدهای مستقیم فدراسیون بینالمللی فوتبال (فیفا) از این دوره، رکورد تاریخی جدیدی در حدود ۱۱ تا ۱۲ میلیارد دلار ثبت کند.
معیارهای پیشبینیشده برای تأثیر ایالات متحده بر جام جهانی فیفا ۲۰۲۶. ارزشها به میلیارد دلار آمریکا به جز مشاغل.
۱. ساختار و منابع درآمدی فیفا
درآمدهای جام جهانی ۲۰۲۶ از چند کانال اصلی تغذیه میشود که هر کدام به دلیل ساختار این دوره، رشد چشمگیری را تجربه خواهند کرد:
الف) حقوق پخش تلویزیونی و دیجیتال (حدود ۵۰ تا ۵۵٪ از کل درآمد)
بازار آمریکا بزرگترین بازار رسانهای جهان است. شبکههای فاکس اسپورت (Fox Sports) و تلموندو (Telemundo) برای پخش زنده در آمریکا قراردادهای نجومی بستهاند. علاوه بر این، گسترش زمان پخش مسابقات (به دلیل افزایش تعداد بازیها) و پخش در پلتفرمهای استریمینگ، درآمد حقوق پخش جهانی را نسبت به جام جهانی ۲۰۲۲ قطر (که حدود ۲.۶ میلیارد دلار بود) به شکل قابل توجهی افزایش خواهد داد.
ب) اسپانسرشیپ و بازاریابی (حدود ۳۰ تا ۳۵٪ از کل درآمد)
فیفا ساختار اسپانسرشیپ خود را برای چرخه ۲۰۲۶ بازطراحی کرده است. تقسیمبندی جدید به شش سطح (از FIFA Partner تا FIFA Regional Supporter) باعث شده تا شرکتهای آمریکایی قدرتمندی که پیشتر در فوتبال سرمایهگذاری نمیکردند (مانند شرکتهای تکنولوژی، فینتک و خدمات مالی مستقر در سیلیکونولی و والاستریت) به جمع حامیان مالی بپیوندند. پیشبینی میشود درآمد این بخش از ۱.۶ میلیارد دلار در ۲۰۲۲ به بیش از ۳.۵ میلیارد دلار در ۲۰۲۶ برسد.
ج) فروش بلیت و مهماننوازی (حدود ۱۰ تا ۱۵٪ از کل درآمد)
با ۴۰ بازی اضافی، ظرفیت بلیتفروشی به شدت افزایش یافته است. استادیومهای میزبان در آمریکا (مانند سوفی استادیوم در لسآنجلس، متلایف در نیویورک و ایتیاندتی در دالاس) دارای امکانات لوکس و ظرفیت بالایی هستند. بخش “مهماننوازی” (Hospitality) شامل فروش پکیجهای VIP و سوئیتها، به دلیل فرهنگ خرید بالای آمریکاییها، یکی از پرسودترین بخشهای این دوره خواهد بود.
د) فروش کالاها و لایسنس (Merchandising)
فروش لباسهای رسمی، توپها و محصولات مجاز دیگر با توجه به حضور احتمالی تیم میزبان آمریکا در اوج_form خود و همچنین حضور ستارههایی مانند مسی (احتمالاً در آخرین جام جهانیاش)، درآمد قابل توجهی را به همراه خواهد داشت.
. اثرات اقتصادی کلان بر کشورهای میزبان (به ویژه آمریکا)
درآمدهای ذکر شده متعلق به فیفا است، اما “اثرات سرریز” (Spillover Effects) اقتصاد کلان برای سه کشور میزبان، به ویژه ایالات متحده، بسیار چشمگیر است:
- تزریق مستقیم پول به اقتصاد: مطالعات اقتصادی پیشبینی میکنند که این جام جهانی بین ۴ تا ۵ میلیارد دلار به طور مستقیم و نزدیک به ۱۴ میلیارد دلار به طور غیرمستقیم به اقتصاد آمریکا تزریق کند. کانادا و مکزیک نیز هر کدام حدود ۱ تا ۲ میلیارد دلار بهره مستقیم خواهند برد.
- گردشگری: ورود میلیونها توریست بینالمللی در تابستان ۲۰۲۶. هتلها، پروازها، رستورانها و صنعت حملونقل عمومی (به ویژه سیستمهای ریلی بین شهری در شمال شرق آمریکا) درآمدهای تصاعدی خواهند داشت.
- ایجاد اشتغال: اگرچه بخش عمده مشاغل ایجاد شده موقت خواهند بود (امنیت، پذیرایی، راهنمای توریست)، اما در بخشهای زیرساختی و مدیریت رویداد، مشاغل پایداری شکل میگیرد.
. تحلیل هزینهها در برابر درآمدها (ROI)
یکی از نقاط قوت تحلیلی جام ۲۰۲۶، نسبت “بازدهی سرمایهگذاری” (ROI) بسیار بالای آن است. در بسیاری از جامهای جهانی گذشته (مانند برزیل ۲۰۱۴ یا حتی قطر ۲۰۲۲)، هزینههای زیرساختی (ساخت استادیوم، مترو، جاده) به شدت بالاتر از درآمدهای مستقیم بود. اما در آمریکا، کانادا و مکزیک، فیفا و کشورهای میزبان نیازی به ساخت استادیومهای جدید ندارند. بیشتر استادیومهای میزبان (۱۱ استادیوم در آمریکا، ۲ در کانادا و ۳ در مکزیک) هماکنون وجود دارند و توسط تیمهای NFL، MLS و لیگهای محلی استفاده میشوند. بنابراین، هزینههای میزبان صرفاً بر روی ارتقای فضاهای داخلی، تسهیلات رسانهای و ایمنی متمرکز شده است که این موضوع، حاشیه سود خالص این رویداد را به طرز چشمگیری افزایش داده است.
. ریسکها و چالشهای اقتصادی
با وجود چشمانداز درخشان، این گزارش تحلیلی باید به ریسکهای احتمالی نیز اشاره کند:
- تورم و هزینههای سفر: تورم جهانی در سالهای منتهی به ۲۰۲۶ میتواند قیمت هتلها و پروازها را به شدت افزایش دهد که این امر ممکن است قدرت خرید توریستهایی از کشورهای در حال توسعه را کاهش دهد.
- پراکندگی جغرافیایی: فاصله بسیار زیاد شهرهای میزبان (از ونکوور در کانادا تا مونتری در مکزیک) هزینههای سفر داخلی تیمها و هواداران را بالا میبرد. اگر فیفا نتواند برنامهریزی مسابقات را بهینه کند (مثلاً قرار دادن تیمها در مناطق جغرافیایی مشخص تا زمان رسیدن به مرحله حذفی)، ممکن است با انتقاداتی مواجه شود که روی جذب اسپانسر تأثیر منفی بگذارد.
- مسائل مرزی و ویزا: هماهنگی گمرکی و صدور ویزای سریع برای هواداران بین سه کشور (به ویژه با توجه به سیاستهای مهاجرتی سختگیرانه آمریکا) یک چالش لجستیکی است که اگر حل نشود، از درآمدهای حوزه گردشگری خواهد کاست.
گروه کسب و کار
افزودن دیدگاه